२०७४ कार्तिक २९ गते, बुधबार   वर्ष ३५, अङ्क १
मिति(२०७४ म‌सिर २, शनिवार) गृह पृष्‍ठ  |  प्रिन्टलाईन  |  सल्लाह सुझाव  |  पुराना अंक  |  सम्पर्क
सम्पादकीय मूल लेख लेखहरू समाचार साहित्य
पुराना अंक
समाचार
तालमेल गरिएको प्युठान र बागलुङमा मात्र हो, अन्यत्र होइन
चित्र बहादुर केसी, अध्यक्ष राष्ट्रिय जनमोर्चा
० राष्ट्रिय जनमोर्चा पनि वाम गठबन्धनमा सामेल भएको कुरा आयो, सत्य के हो ?
– नेपालको प्रजातान्त्रिक आन्दोलनमा राजमोले तत्कालका विषयहरूमा कतिपय राजनैतिक पार्टीहरूसित कार्यगत एकता गर्ने गरेको छ । कार्यगत एकता भनेको सिद्धान्त, राजनीति र दर्शन नमिल्नेसँग पनि हुन सक्छ । विगतमा महाकाली सन्धिका बारेमा राप्रपासित राजमोको कार्यगत एकता भएको थियो । निरङ्कुश पञ्चायती व्यवस्थाका विरुद्ध २०४६ सालमा र गणतन्त्र प्राप्तिका लागि २०६२–६३ मा भएको जनआन्दोलनमा नेपाली काङ्ग्रेससँग पनि कार्यगत एकता भएको थियो । कार्यगत एकता र पार्टी एकता एउटै विषय होइन । कतिपय मानिसहरूले सहकार्य र तालमेललाई पनि पार्टी एकताको रूपमा बुझ्ने गर्छन । तर त्यो सही होइन । 
यस पटक केन्द्र र प्रदेशको चुनावमा एकातिर, माओवादी केन्द्र र एमालेको “वाम” गठवन्धन बन्यो भने अर्कातिर, नेपाली काङ्ग्रेसको नेतृत्वमा विभिन्न दक्षिणपन्थी शक्तिहरूसित तालमेल र पार्टी एकीकरणसम्म हुँदै गई रहेको छ । एमाले र माओवादी केन्द्रबीचमा भएको गठबन्धनमा अहिले चुनावी गठबन्धन गर्ने र भविष्यमा पार्टी एकता गर्नेसम्म घोषणा गरेका छन् । तर हाम्रो पार्टी त्यसरी पार्टी नै एकता गर्ने गरी “वाम गठबन्धन” मा सामेल भएको होइन । हाम्रो पार्टीले अहिले एमाले र माओवादी केन्द्रसँग गरेको तालमेल चुनावी तालमेल मात्र हो । 
० चुनावी तालमेलसम्बन्धी खास कस्तो सहमति भएको हो त ? अलि प्रष्ट पारी दिनु होस् न । 
–आगामी प्रतिनिधि सभा र प्रदेश सभा निर्वाचनका लागि प्युठान र बागलुङ दुई वटा जिल्लाका लागि मात्र “वाम गठबन्धन”सँग राजमोले चुनावी तालमेल गरेको हो । पहिलो चरण अन्तर्गत आउँदो मङसिर १० मा बागलुङ जिल्लामा निर्वाचन हँुदै छ भने दोस्रो चरण अन्तर्गत मङ्सिर २१ मा प्युठानमा निर्वाचन हुँदै छ । राष्ट्रिय जनमोर्चा, नेकपा एमाले र माओवादी केन्द्रबीचमा भएको खास सहमति के हो भने प्युठानबाट प्रतिनिधि सभाका लागि र बागलुङबाट प्रदेश सभाका लागि निर्वाचन क्षेत्र १ को ख बाट र निर्वाचन क्षेत्र २ को क बाट राजमोले उम्मेदवारी दिने । त्यस्तै, माओवादी केन्द्रले प्रतिनिधि सभाका लागि बागलुङ निर्वाचन क्षेत्र नम्बर २ बाट र प्रदेश सभाका लागि बागलुङको निर्वाचन क्षेत्र २ को क बाट र प्युठानबाट एउटामा उम्मेदवारी दिने । त्यसै गरी एमालेले प्रतिनिधि सभाका लागि बागलुङ निर्वाचन क्षेत्र नम्बर १ बाट र प्रदेश सभाका लागि प्युठानबाट १ र बागलुङको निर्वाचन क्षेत्र १ को ख बाट उम्मेदवारी दिने । त्यसरी उम्मेदवारी दिएका उम्मेदवारहरूलाई तिनै पार्टीकातर्फवाट एक–आपसमा सघाउने र जिताउने काममा खट्ने भन्ने सहमति भएको छ । त्यो सहमतिमा राष्ट्रिय जनमोर्चाकातर्फबाट कार्यकारी अध्यक्ष रश्मिराज नेपालीले, एमाले अध्यक्ष के.पी. शर्मा ओलीले र माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष प्रचण्डले हस्ताक्षर गर्नु भएको छ । त्यो निर्णय सार्वजनिक भई सकेको छ । त्यसमा कुरा प्रष्टै छ नि, तालमेल गरिएको प्युठान र बागलुङमा मात्र हो, अन्यत्र होइन । अन्य जिल्लाबारे कुनै सहमति भएको छैन । 
० त्यो तालमेलमा जसरी सिटको वाँडफाड गरियो त्यो अलि न्यायसङ्गत र सम्मानजनक भएन भन्ने गुनासाहरू आई रहेका छन नि, यसबारेमा के भन्नु हुन्छ ? 
– हेर्नुस्, आफूले एक्लै चुनाव जित्न सकिने भए कहीँ पनि कसैसँग कसैले तालमेल गर्दैन । अन्य पार्टीको सहयोग लिन परेपछि आफूलाई मात्र फाइदा खोजेर हुँदैन । फाइदा त दिनेले दिनु पर्‍यो नि । जहाँसम्म त्यो तालमेल न्यायसङ्गत र सम्मानजनक भएन कि भन्ने कुरा हो, त्यस्तो पटक्कै होइन । बागलुङ र प्युठानमा गरेर प्रतिनिधि सभाका लागि तीन वटा र प्रदेश सभाका छ वटा सिट हुन् । प्रतिनिधि सभाका लागि तीन सिटमध्ये तीन वटै पार्टीले एक–एक वटा र प्रदेश सभाका लागि छ सिटमध्ये दुई–दुई वटा बाडिएको छ । सबैलाइ बराबर छ नि । अनि, कसरी न्यायसङ्गत र सम्मानजनक भएन ? 
० तालमेलमा तपाइहरूले प्रतिनिधि सभाका लागि निर्वाचन क्षेत्र रोज्दा बागलुङ पनि त लिन सक्नु हुन्थ्यो होला नि । प्युठान नै रोज्नु पर्ने त्यस्तो कारण के थियो ? 
–त्यस्तो छुट्टै कारण केही छैन । हाम्रा लागि बागलुङ, प्युठान दुवै एकै हुन् । त्यस्तो क्षेत्रीयतावादी सोचाइबाट हामीले कहिल्यै पनि हेर्दैनौँ । प्रतिनिधि सभामा बागलुङवाट गए नि, प्युठानबाट गए नि या अन्य हुनै जिल्लावाट गए नि त्यो राष्ट्रिय जनमोर्चाको प्रतिनिधि जाने हो । त्यो प्रतिनिधि डोटी, बझाङ या ताप्लेजुङको राजमोका नेता÷कार्यकर्ताका लागि पनि प्रतिनिधि हो । मेरै जिल्लाको, मेरै क्षेत्रको, मेरै गाउँको उम्मेदवार हुनु पर्छ भन्ने सोचाइ ठिक होइन । 
० तर तपाईहरूले सहमति गर्दा राजमोको साङ्गठनिक अवस्था हेरेरभन्दा पनि ‘परिवारवाद’ का आधारमा निर्णय लिनु भयो भन्ने गुनासा पनि आएका छन नि । त्यस्तो गुनासा गर्नेहरूको चित्त कसरी बुझाउनु हुन्छ ?
–त्यस्तो पटक्कै होइन । हामीले उम्मेवार बनाउदाखेरि निश्चित मापडण्ड र पद्धतिसङ्गत किसिमवाटै बनाएका छौँ । प्युठानवाट हाम्रो पार्टीकी उपाध्यक्ष तथा प्रवक्ता दुर्गा पौडेललाई उम्मेदवार बनाउने निर्णय हामीले पहिल्यै सार्वजनिक गरी सकेका थियौ । दुर्गा पौडेलको पार्टीभित्र लामो इतिहास छ । मोहनजीसँग विवाह हुनु अगाडि नै उहाँ अखिल नेपाल महिला सङ्घको अध्यक्ष हुनु हुन्थ्यो । त्योभन्दा अघि विद्यार्थी र सांस्कृतिक मोर्चामा पनि रहेर काम गर्नु भएको थियो । २०५६ सालको निर्वाचनमा कपिलवस्तुवाट उम्मेदवार बन्नु भएको थियो । त्यसपछि पनि उहाँले पार्टी सङ्गठनमा सक्रियतापूर्वक काम गर्दै आउनु भएको छ । यस अघि संविधान सभामा दुर्गा पौडेललाई राजमोकोतर्फबाट समानुपातिकबाट सभासद पनि बनाइएको थियो । अब मोहनजीको श्रीमती भएका कारणले उम्मेदवार बनाउनु हुँदैनथ्यो, त्यसरी बनाउदा परिवारवाद हुन्छ भनेर कसैले भन्छ भने त्यसलाई कदापि सही मान्न सकिदैन ।
अन्य साङ्गठनिक इतिहास नहेरी विशुद्ध नाताकै कारणले कसैलाई कुनै जिम्मेवारी दिइन्छ भने निश्चित रूपमा त्यो नातावाद हुन्छ । तर दुर्गा पौडेलको सन्दर्भमा त्यसरी निर्णय लिइएको होइन । उहाँलाई मोहनजीको श्रीमती भएका आधारमा होइन, साङ्गठनिक जिम्मेवारी पुरा गर्दै पार्टी र क्रान्तिप्रति उहाँले पुर्‍याउनु भएको योगदानको मूल्याङ्कन गरेरै उम्मेदवार बनाइएको हो । पार्टीको प्युठान जिल्ला समितिले नै दुर्गा पौडेलको नाम पनि सिफारिस गरेको थियो ।पछि केन्द्रीय समितिले उहाँको नाम छनौट गर्‍यो । हाम्रो केन्द्रीय समितिको पूर्ण बैठकबाट सर्वसम्मत रूपमा उहाँ उम्मेदवार छनौट हुनु भएको हो । हाम्रो पार्टीमा त्यस्तो परिवारवाद चल्दैन । यदि चल्दो हो त मैले आफू नसक्ने भएपछि आफ्नै श्रीमती पार्वती केसीलाई बागलुङबाट उम्मेदवार बनाउन बल गर्थें होला, छोराछोरीहरूलाई उम्मेदवार खोज्थे होला । छोराछोरीले त स्थानीय स्तरमा लगातार काम गरी रहेका पनि छन् । त्यसैका आधारमा छोरी त विगतका कतिपय चुनावमा उम्मेदवार बनेकी पनि थिइन् । तर मेरी श्रीमतीलाई केका आधारमा उम्मेदवार बनाउने ? हो, उनले मेरो राजनैतिक जीवनमा घरभित्रबाट ठुलो सहयोग पुर्‍याएकी छिन् । मेरो स्याहारसुसार गरेर मलाई भात पकाएर खान दिई रहेकी छिन् । तर घर बाहिर निस्किएर पार्टीको अन्य कुनै जिम्मेवारी लिई त्यसलाई पुरा गर्ने काम उनीबाट भएको छैन । अब यस्तो अवस्थामा केरी श्रीमती भएका कारणले उनलाई मैले उम्मेदवार बनाउन खोज्ने ? अहँ, त्यस्तो हुँदैन । हाम्रो पार्टीमा त्यस्तो चल्दैन । भन्ने मान्छेले त के के भन्छन्, भन्छन् । त्यस्तो गुनासा गर्ने सबैको चित्त बुझाएर साध्य पनि हुँदैन । सत्य कुरा यही हो– हाम्रो पार्टीमा नातावाद, कृपावाद, क्षेत्रीयतावाद चल्दैन । दुर्गा पौडेल उम्मेदवार भएको पनि नातावादका आधारमा होइन, पार्टीमा उहाँले पुर्‍याउनु भएको योगदानको आधारमा हो । अन्तर्वार्ता÷नारायण शर्मा

फर्कनुहोस्


Post Your Comment
Name:
Email Address:
Comments
 
  Type you see above :
 


थप समाचार
राजमो, एमाले र माओवादी केन्द्रबीच चुनावी तालमेल
ज्ञानेन्द्रको अभिव्यक्तिको राजमोद्वारा तीव्र विरोध
कामको पृष्ठभूमिका आधारमा दिइने जिम्मेवारी परिवारवाद हुँदैन
दोस्रो चरणको निर्वाचनका लागि राजमोका उम्मेवारहरू सार्वजनिक
दुवै निर्वाचनको मतगणना एकै पटक
माओवादी केन्द्रले सरकार नछोड्ने
महिला समावेशिता असन्तोषजनक
अर्याल विरुद्ध अवहेलना मुद्दा
गोरखाका ६८ मतदान स्थल अतिसंवेदनशील
आर्यघाटमा प्रतिक्षालय बनाए महिलाले
चुनावी अभियानलाई तीव्र बनाउन पत्रकार भेटघाट
माघ पहिलो सातादेखि कुलेखानी तेस्रो
तीन महिनाभित्र अर्को किस्ताको रकम
नेमकिपालाई तालमेलमा आउन आह्वान
छाडा चौपायाका कारण राजमार्ग क्षेत्र दुर्गन्धित
अन्तर्राष्ट्रिय समाचार
महिला समावेशिता असन्तोषजनक
मत सर्वेक्षण
नेपालमा एल.पी. ग्यास र पेट्रोलियम पदार्थ सहज नहुनुमा मुख्य कारण के हो?
सरकारको लापरबाही
जनताले धेरै संचित गर्नु
नाकाबन्दीको प्रभाव

मत दिनुहोस्
नतिजा हेर्नुहोस्
वेबसाईट बनाउने: BestNepal